6. Sınıf OYSS Fen Bilimleri 1. Dönem 1. Yazılı Cevap Anahtarı
Her sorunun altında örnek tam puanlık cevap ve puanlama ölçütleri var. Cevabının karşıladığı ölçütleri işaretle; puanın ve hangi konuyu tekrar etmen gerektiği otomatik hesaplanır.
Okuljet’teki sorular, cevaplar ve puanlama ölçütleri öğretmenler ya da alan uzmanları tarafından hazırlanmamıştır; MEB’in resmî soruları veya soru havuzuyla ilgisi yoktur. OYSS’nin soru biçimini tanımanız ve pratik yapmanız için hazırlanmıştır. Hata içerebilir; asıl kaynak olarak ders kitabınızı ve öğretmeninizin yönlendirmelerini esas alın.
‹ Sorulara dön Cevap anahtarını yazdır (PDF)
Öncülü göster
Bir öğrenci Güneş sistemindeki bazı gök cisimleri için bilgi kartları hazırlamıştır.
- Kart 1: Dünya’nın çevresinde dolanır, yüzeyinde kraterler vardır.
- Kart 2: Mars ile Jüpiter arasındaki kuşakta bulunur; gezegen sayılmayacak kadar küçüktür.
- Kart 3: Güneş sistemindeki en büyük gezegendir.
- Kart 4: Güneş’e yaklaştığında arkasında parlak bir kuyruk oluşur.
- Kart 5: Kendi ışığını ve ısısını üretir.
Her kartta anlatılan gök cisminin türünü yazınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Kart 1: uydu (Ay). Kart 2: asteroit. Kart 3: gezegen (Jüpiter). Kart 4: kuyruklu yıldız. Kart 5: yıldız (Güneş).
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 5
Öncülü göster
Bir öğrenci Güneş sistemindeki bazı gök cisimleri için bilgi kartları hazırlamıştır.
- Kart 1: Dünya’nın çevresinde dolanır, yüzeyinde kraterler vardır.
- Kart 2: Mars ile Jüpiter arasındaki kuşakta bulunur; gezegen sayılmayacak kadar küçüktür.
- Kart 3: Güneş sistemindeki en büyük gezegendir.
- Kart 4: Güneş’e yaklaştığında arkasında parlak bir kuyruk oluşur.
- Kart 5: Kendi ışığını ve ısısını üretir.
Kartlardaki gök cisimlerinden hangisi ışık kaynağıdır? Diğer gök cisimlerini nasıl görebildiğimizi açıklayınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Işık kaynağı Kart 5’teki gök cismidir (Güneş). Diğer gök cisimleri kendi ışığını üretmez; Güneş’ten gelen ışığı yansıttıkları için onları görebiliriz.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Tabloda Güneş’e en yakın dört gezegenin bazı özellikleri verilmiştir.
| Gezegen | Güneş’e yakınlık sırası | Atmosfer | Ortalama yüzey sıcaklığı |
|---|---|---|---|
| Merkür | 1 | Yok denecek kadar ince | 167 °C |
| Venüs | 2 | Çok kalın | 464 °C |
| Dünya | 3 | Orta kalınlıkta | 15 °C |
| Mars | 4 | İnce | −65 °C |
Gezegenleri ortalama yüzey sıcaklığına göre en sıcaktan en soğuğa sıralayınız. Güneş’e uzaklık arttıkça sıcaklığın genel olarak nasıl değiştiğini yazınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Venüs > Merkür > Dünya > Mars. Güneş’e uzaklık arttıkça gezegenlerin sıcaklığı genel olarak azalır.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Tabloda Güneş’e en yakın dört gezegenin bazı özellikleri verilmiştir.
| Gezegen | Güneş’e yakınlık sırası | Atmosfer | Ortalama yüzey sıcaklığı |
|---|---|---|---|
| Merkür | 1 | Yok denecek kadar ince | 167 °C |
| Venüs | 2 | Çok kalın | 464 °C |
| Dünya | 3 | Orta kalınlıkta | 15 °C |
| Mars | 4 | İnce | −65 °C |
Venüs, Güneş’e Merkür’den daha uzak olduğu hâlde daha sıcaktır. Tablodaki bilgilerden yararlanarak bu durumun nedenini açıklayınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Venüs’ün atmosferi çok kalındır ve Güneş’ten gelen ısıyı tutar. Merkür’ün atmosferi yok denecek kadar ince olduğu için ısı uzaya kaçar. Bu yüzden Venüs daha sıcaktır.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 7
Öncülü göster
Zeynep bir ay boyunca akşamları gökyüzünü gözlemleyip Ay’ın görünüşünü not etmiştir.
- 1. gün: Ay görünmüyor.
- 8. gün: Ay’ın sağ yarısı aydınlık görünüyor.
- 15. gün: Ay’ın tamamı aydınlık görünüyor.
- 22. gün: Ay’ın sol yarısı aydınlık görünüyor.
Zeynep’in not aldığı her gün için Ay’ın evresinin adını yazınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
1. gün: Yeni Ay. 8. gün: İlk Dördün. 15. gün: Dolunay. 22. gün: Son Dördün.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 8
Öncülü göster
Zeynep bir ay boyunca akşamları gökyüzünü gözlemleyip Ay’ın görünüşünü not etmiştir.
- 1. gün: Ay görünmüyor.
- 8. gün: Ay’ın sağ yarısı aydınlık görünüyor.
- 15. gün: Ay’ın tamamı aydınlık görünüyor.
- 22. gün: Ay’ın sol yarısı aydınlık görünüyor.
Güneş tutulması ve Ay tutulması bu günlerin hangilerinde gerçekleşebilir? Güneş, Dünya ve Ay’ın dizilişini kullanarak açıklayınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Güneş tutulması Yeni Ay evresinde (1. gün) olabilir; çünkü Ay, Güneş ile Dünya’nın arasına girer. Ay tutulması Dolunay evresinde (15. gün) olabilir; çünkü Dünya, Güneş ile Ay’ın arasına girer.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Bir öğrencinin Güneş tutulması gününe ait günlük notu:
“Öğle saatlerinde ortalık birden karardı. Güneş’in önünden bir cisim geçiyormuş gibi Güneş’in bir kısmı göründü, bir kısmı görünmedi. Öğretmenimiz Güneş’e kesinlikle çıplak gözle bakmamamızı söyledi.”
Güneş’in önünden geçen gök cismi hangisidir? Bu sırada Güneş, Dünya ve Ay’ın diziliş sırasını yazınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Güneş’in önünden geçen cisim Ay’dır. Diziliş: Güneş – Ay – Dünya.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 5
Öncülü göster
Bir öğrencinin Güneş tutulması gününe ait günlük notu:
“Öğle saatlerinde ortalık birden karardı. Güneş’in önünden bir cisim geçiyormuş gibi Güneş’in bir kısmı göründü, bir kısmı görünmedi. Öğretmenimiz Güneş’e kesinlikle çıplak gözle bakmamamızı söyledi.”
Öğretmenin uyarısının nedenini açıklayınız. Güneş tutulmasını güvenle gözlemlemek için bir yöntem öneriniz.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Tutulma sırasında da Güneş ışınları göze ve göz retinasına kalıcı zarar verebilir. Güvenli gözlem için tutulma gözlüğü kullanılabilir ya da iğne deliği yöntemiyle Güneş’in görüntüsü bir kâğıda düşürülebilir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 5
Öncülü göster
Ali ve Ayşe bir kutuyu iplerle iki farklı durumda çekmektedir. Kuvvetler aynı doğrultudadır.
| Durum | Ali’nin kuvveti | Ayşe’nin kuvveti |
|---|---|---|
| 1. durum | 60 N, doğuya | 40 N, doğuya |
| 2. durum | 60 N, doğuya | 40 N, batıya |
Her durumda kutuya etki eden bileşke kuvvetin büyüklüğünü ve yönünü bulunuz.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
1. durum: 60 + 40 = 100 N, doğuya. 2. durum: 60 − 40 = 20 N, doğuya.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Ali ve Ayşe bir kutuyu iplerle iki farklı durumda çekmektedir. Kuvvetler aynı doğrultudadır.
| Durum | Ali’nin kuvveti | Ayşe’nin kuvveti |
|---|---|---|
| 1. durum | 60 N, doğuya | 40 N, doğuya |
| 2. durum | 60 N, doğuya | 40 N, batıya |
2. durumda kutunun hareketsiz kalması için Ayşe’nin kaç N kuvvet uygulaması gerekir? Bu durumda kutuya etki eden kuvvetler için ne söylenir?
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Ayşe batıya 60 N kuvvet uygulamalıdır. Bu durumda bileşke kuvvet sıfır olur; kuvvetler dengelenmiş kuvvetlerdir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 7
Öncülü göster
Deniz evinden çıkıp düz bir yol boyunca 500 m doğudaki okuluna gidiyor. Okuldan çıkınca aynı yoldan 200 m batıdaki kırtasiyeye uğruyor.
Deniz’in evinden kırtasiyeye kadar aldığı toplam yolu ve yer değiştirmesini bulunuz.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Alınan yol: 500 + 200 = 700 m. Yer değiştirme: 500 − 200 = 300 m, doğuya.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Deniz evinden çıkıp düz bir yol boyunca 500 m doğudaki okuluna gidiyor. Okuldan çıkınca aynı yoldan 200 m batıdaki kırtasiyeye uğruyor.
Hangi durumda alınan yol ile yer değiştirme birbirine eşit olur? Deniz’in hareketinden yola çıkarak bir genelleme yazınız ve bir örnek veriniz.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Cisim düz bir yolda yön değiştirmeden hareket ederse alınan yol ile yer değiştirme eşit olur. Örneğin Deniz evinden okuluna giderken 500 m yol alır, yer değiştirmesi de 500 m’dir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Beden eğitimi dersinde üç öğrencinin koşu sonuçları tabloda verilmiştir.
| Öğrenci | Koştuğu yol | Süre |
|---|---|---|
| Ece | 100 m | 20 s |
| Mert | 150 m | 25 s |
| Selin | 60 m | 15 s |
Her öğrencinin süratini hesaplayınız. İşlemlerinizi gösteriniz.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Ece: 100 ÷ 20 = 5 m/s. Mert: 150 ÷ 25 = 6 m/s. Selin: 60 ÷ 15 = 4 m/s.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 7
Öncülü göster
Beden eğitimi dersinde üç öğrencinin koşu sonuçları tabloda verilmiştir.
| Öğrenci | Koştuğu yol | Süre |
|---|---|---|
| Ece | 100 m | 20 s |
| Mert | 150 m | 25 s |
| Selin | 60 m | 15 s |
Bir öğrenci “En uzun yolu koşan en hızlıdır.” diyor. En hızlı öğrenciyi belirleyerek bu görüşü değerlendiriniz.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
En hızlı öğrenci Mert’tir (6 m/s). Görüş doğru değildir; hız yalnızca alınan yola değil, yolun ne kadar sürede alındığına bağlıdır. Sürat, yol ile sürenin oranıdır.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 5
Öncülü göster
Aşağıda bazı canlıların çoğalmasıyla ilgili bilgiler verilmiştir.
- Patates yumrusu üzerindeki gözlerden yeni patates bitkileri gelişir.
- Maya hücresinin üzerinde oluşan bir çıkıntı büyüyüp ayrılarak yeni bir maya hücresi oluşturur.
- İkiye kesilen bir planaryanın her parçası eksik kısmını tamamlayarak yeni bir planaryaya dönüşür.
- Tavuklarda dişi ve erkek bireylerden gelen üreme hücreleri birleşir; yavru yumurtadan çıkar.
Her canlının üreme çeşidini yazınız. Eşeysiz üreyenlerin üreme şeklinin adını da belirtiniz.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Patates: eşeysiz, vejetatif üreme. Maya: eşeysiz, tomurcuklanma. Planarya: eşeysiz, rejenerasyon (yenilenme). Tavuk: eşeyli üreme.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 7
Öncülü göster
Aşağıda bazı canlıların çoğalmasıyla ilgili bilgiler verilmiştir.
- Patates yumrusu üzerindeki gözlerden yeni patates bitkileri gelişir.
- Maya hücresinin üzerinde oluşan bir çıkıntı büyüyüp ayrılarak yeni bir maya hücresi oluşturur.
- İkiye kesilen bir planaryanın her parçası eksik kısmını tamamlayarak yeni bir planaryaya dönüşür.
- Tavuklarda dişi ve erkek bireylerden gelen üreme hücreleri birleşir; yavru yumurtadan çıkar.
Bir çiftçi, bahçesindeki çok lezzetli patateslerle aynı özellikte patatesler yetiştirmek istiyor. Hangi üreme çeşidini tercih etmelidir? Gerekçesiyle açıklayınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Eşeysiz üremeyi (patates yumrusuyla çoğaltmayı) tercih etmelidir. Eşeysiz üremede tek bir ata canlı vardır ve oluşan yeni bireyler atayla aynı kalıtsal özellikleri taşır. Eşeyli üremede ise iki atadan gelen özellikler birleştiği için farklı özellikte bireyler oluşabilir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 8