7. Sınıf OYSS Sosyal Bilgiler 1. Dönem 1. Yazılı Cevap Anahtarı
Her sorunun altında örnek tam puanlık cevap ve puanlama ölçütleri var. Cevabının karşıladığı ölçütleri işaretle; puanın ve hangi konuyu tekrar etmen gerektiği otomatik hesaplanır.
Okuljet’teki sorular, cevaplar ve puanlama ölçütleri öğretmenler ya da alan uzmanları tarafından hazırlanmamıştır; MEB’in resmî soruları veya soru havuzuyla ilgisi yoktur. OYSS’nin soru biçimini tanımanız ve pratik yapmanız için hazırlanmıştır. Hata içerebilir; asıl kaynak olarak ders kitabınızı ve öğretmeninizin yönlendirmelerini esas alın.
‹ Sorulara dön Cevap anahtarını yazdır (PDF)
Öncülü göster
Mert tekerlekli sandalye kullanan bir öğrencidir. Okulunda karşılaştığı bazı durumlar:
- Okulun giriş kapısında yalnızca merdiven vardır.
- Fen laboratuvarı ve kütüphane ikinci kattadır; okulda asansör yoktur.
- Lavabolar ve tuvaletler tekerlekli sandalyeyle kullanılabilecek genişlikte değildir.
Mert’in okulda karşılaştığı durumlar onun hangi haklarını kullanmasını zorlaştırmaktadır? Bu durumların fırsat eşitliği ile ilişkisini açıklayınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Bu durumlar Mert’in eğitim hakkını ve okulun bütün imkânlarından (laboratuvar, kütüphane) yararlanma hakkını kullanmasını zorlaştırır. Fırsat eşitliği, herkesin aynı imkânlardan eşit biçimde yararlanabilmesidir; okulun fiziksel koşulları Mert’in arkadaşlarıyla eşit imkânlara sahip olmasını engellemektedir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Mert tekerlekli sandalye kullanan bir öğrencidir. Okulunda karşılaştığı bazı durumlar:
- Okulun giriş kapısında yalnızca merdiven vardır.
- Fen laboratuvarı ve kütüphane ikinci kattadır; okulda asansör yoktur.
- Lavabolar ve tuvaletler tekerlekli sandalyeyle kullanılabilecek genişlikte değildir.
Mert’in karşılaştığı her sorun için bir çözüm öneriniz. Önerilerinizin uygulanmasında hangi kurumların görev alabileceğini yazınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Giriş kapısına uygun eğimde rampa yapılabilir. Okula asansör yaptırılabilir; yapılana kadar Mert’in derslerinin olduğu sınıf, laboratuvar ve kütüphane hizmeti zemin kata taşınabilir. Lavabo ve tuvaletler tekerlekli sandalyeye uygun olarak yeniden düzenlenebilir. Okul yönetimi, il/ilçe millî eğitim müdürlüğü, belediye ve okul aile birliği görev alabilir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Görme engelli bireylerin günlük yaşama katılımını kolaylaştıran bazı uygulamalar:
- Kaldırımlardaki kabartmalı sarı kılavuz yollar (hissedilebilir yüzeyler)
- Kabartma yazı (Braille alfabesi) ile basılmış kitaplar ve ilaç kutuları
- Sesli kütüphaneler ve ekran okuyucu yazılımlar
- Trafik ışıklarında sesli uyarı sistemleri
Verilen uygulamalardan ikisini seçiniz. Bu uygulamaların görme engelli bireylere nasıl katkı sağladığını açıklayınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Kabartmalı kılavuz yollar, görme engelli bireylerin bastonla veya ayaklarıyla hissederek başkasına ihtiyaç duymadan güvenle yürümesini sağlar. Kabartma yazılı kitaplar ve ilaç kutuları, bireylerin okuma hakkını kullanmasını ve ilaçlarını yanlışlıkla karıştırmadan kendi başına kullanmasını sağlar.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Görme engelli bireylerin günlük yaşama katılımını kolaylaştıran bazı uygulamalar:
- Kaldırımlardaki kabartmalı sarı kılavuz yollar (hissedilebilir yüzeyler)
- Kabartma yazı (Braille alfabesi) ile basılmış kitaplar ve ilaç kutuları
- Sesli kütüphaneler ve ekran okuyucu yazılımlar
- Trafik ışıklarında sesli uyarı sistemleri
Okulunuzda görme engelli bir öğrencinin eğitimde fırsat eşitliğinden yararlanabilmesi için bir proje tasarlayınız. Projenin adını, amacını ve en az üç uygulamasını yazınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Proje adı: “Engelsiz Okul Yolu”. Amaç: Görme engelli öğrencilerin okulda bağımsız hareket etmesini ve derslere eşit biçimde katılmasını sağlamak. Uygulamalar: Okul koridorlarına ve merdivenlere kabartmalı kılavuz yollar döşemek; sınıf ve oda kapılarına kabartma yazılı tabelalar asmak; kütüphaneye sesli kitaplar ve ekran okuyuculu bir bilgisayar kazandırmak; öğrencilere görme engelli arkadaşlarına nasıl rehberlik edileceğini anlatan bir eğitim düzenlemek.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 7
Öncülü göster
İşitme engelli Ayşe’nin anlattıkları:
“Televizyonda haber izlerken altyazı ya da işaret dili tercümanı yoksa ne söylendiğini anlayamıyorum. Hastanede sıramın geldiği anons edildiğinde duyamadığım için birkaç kez sıramı kaçırdım. Okulda ise öğretmenlerimin bazıları konuşurken yüzünü tahtaya döndüğü için dudaklarını okuyamıyorum.”
Ayşe’nin anlattıklarına göre işitme engelli bireylerin karşılaştığı üç sorunu yazınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Altyazı veya işaret dili tercümanı olmayan yayınlarda bilgiye ulaşamamak; hastane gibi yerlerde sesli anonsları duyamamak; öğretmen konuşurken yüzünü döndüğünde dudak okuyamadığı için dersi takip edememek.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
İşitme engelli Ayşe’nin anlattıkları:
“Televizyonda haber izlerken altyazı ya da işaret dili tercümanı yoksa ne söylendiğini anlayamıyorum. Hastanede sıramın geldiği anons edildiğinde duyamadığım için birkaç kez sıramı kaçırdım. Okulda ise öğretmenlerimin bazıları konuşurken yüzünü tahtaya döndüğü için dudaklarını okuyamıyorum.”
Ayşe’nin karşılaştığı sorunlar için birer fikir üretiniz. Bu fikirlerin toplumun tamamına sağlayacağı bir yararı açıklayınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Televizyon yayınlarında altyazı ve işaret dili tercümanı yaygınlaştırılabilir. Hastanelerde sıra numaraları sesli anonsun yanında ekranda da gösterilebilir. Öğretmenler konuşurken yüzlerini öğrencilere dönük tutabilir, ders notlarını yazılı olarak paylaşabilir. Bu uygulamalar yaşlılar, gürültülü ortamdakiler ve Türkçe öğrenen yabancılar gibi pek çok kişinin de işini kolaylaştırır; toplumda birlikte yaşama kültürünü güçlendirir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Ülkemizde yaşanan büyük depremlerden sonra toplumun gösterdiği tutumlar:
- 17 Ağustos 1999 Marmara depremi ve 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlerden sonra yurdun her yerinden yardım malzemesi toplandı.
- Arama kurtarma ekiplerinin yanında binlerce gönüllü deprem bölgesine gitti.
- Okullar, spor salonları ve yurtlar depremzedeler için açıldı; birçok aile depremzedeleri evinde misafir etti.
- Kan bağışı kampanyalarına yoğun katılım oldu.
Verilen bilgilerden yola çıkarak Türk toplumunun afetler karşısındaki tutumuna ilişkin bir çıkarımda bulununuz. Bu tutumun dayandığı iki değeri yazınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Türk toplumu büyük afetlerde birlik ve beraberlik içinde hareket eder; insanlar zor durumdaki vatandaşlarına maddi ve manevi destek vermek için seferber olur. Bu tutum yardımlaşma ve dayanışma, merhamet (duyarlılık), fedakârlık ve vatandaşlık bilinci gibi değerlere dayanır.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Ülkemizde yaşanan büyük depremlerden sonra toplumun gösterdiği tutumlar:
- 17 Ağustos 1999 Marmara depremi ve 6 Şubat 2023 Kahramanmaraş merkezli depremlerden sonra yurdun her yerinden yardım malzemesi toplandı.
- Arama kurtarma ekiplerinin yanında binlerce gönüllü deprem bölgesine gitti.
- Okullar, spor salonları ve yurtlar depremzedeler için açıldı; birçok aile depremzedeleri evinde misafir etti.
- Kan bağışı kampanyalarına yoğun katılım oldu.
Afetlerden sonra gösterilen dayanışmanın, kalıcı olması için bireylerin ve kurumların afetlerden önce neler yapması gerektiğini açıklayınız. Bireyler ve kurumlar için ikişer öneri yazınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Bireyler: Ailece afet planı ve deprem çantası hazırlamak; ilk yardım ve afet bilinci eğitimlerine katılmak; gönüllü afet ekiplerine üye olmak. Kurumlar: Binaları depreme dayanıklı hâle getirmek ve denetlemek; afet toplanma alanlarını belirleyip halka duyurmak; okullarda düzenli tatbikatlar yapmak.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 7
Öncülü göster
Hatay’ın anavatana katılması sürecine ilişkin bilgiler:
- Hatay, Millî Mücadele sonrasında Fransız yönetimindeki Suriye sınırları içinde kalmıştı.
- Atatürk, Hatay meselesini “şahsi meselem” olarak gördüğünü belirtmiş ve konuyu barışçı yollarla, uluslararası görüşmelerle takip etmiştir.
- Türkiye’nin her yerinde halk, Hatay’ın anavatana katılması için mitingler düzenlemiştir.
- 1938’de Hatay Devleti kurulmuş, 1939’da Hatay Meclisi Türkiye’ye katılma kararı almıştır.
Hatay meselesinin çözümünde Atatürk’ün ve Türk halkının tutumu nasıl olmuştur? Açıklayınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Atatürk Hatay meselesine büyük önem vermiş, “şahsi meselem” diyerek kararlılığını göstermiş ve sorunu savaş yerine diplomasiyle, uluslararası görüşmelerle çözmeye çalışmıştır. Türk halkı ise yurdun her yerinde düzenlediği mitinglerle Hatay’ın anavatana katılmasını desteklemiş, devletin yanında olduğunu göstermiştir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Hatay’ın anavatana katılması sürecine ilişkin bilgiler:
- Hatay, Millî Mücadele sonrasında Fransız yönetimindeki Suriye sınırları içinde kalmıştı.
- Atatürk, Hatay meselesini “şahsi meselem” olarak gördüğünü belirtmiş ve konuyu barışçı yollarla, uluslararası görüşmelerle takip etmiştir.
- Türkiye’nin her yerinde halk, Hatay’ın anavatana katılması için mitingler düzenlemiştir.
- 1938’de Hatay Devleti kurulmuş, 1939’da Hatay Meclisi Türkiye’ye katılma kararı almıştır.
Hatay meselesindeki gelişmelerden hareketle millî meselelerin çözümünde devlet ile halkın birlikte hareket etmesinin önemi hakkında bir çıkarımda bulununuz.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Devletin kararlı dış politikası halkın güçlü desteğiyle birleşince ülke uluslararası görüşmelerde daha güçlü olur. Hatay örneğinde halkın mitinglerle tek ses olması, Türkiye’nin haklı tezini dünyaya duyurmasına katkı sağlamış ve mesele barışçı yolla çözülmüştür. Millî meseleler ancak devlet ve millet birlik içinde olduğunda başarıya ulaşır.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Kurtuluş Savaşı’nın zor günlerinde Anadolu halkının tutumuna ilişkin bilgiler:
- Sakarya Meydan Muharebesi öncesinde çıkarılan Tekâlif-i Millîye emirleriyle halktan ordu için yiyecek, giyecek ve taşıt araçları istenmiştir.
- Halk, kendi ihtiyacı olmasına rağmen elindekini orduyla paylaşmıştır.
- Kadınlar, yaşlılar ve çocuklar cepheye cephane ve erzak taşımıştır.
Halkın Tekâlif-i Millîye emirleri karşısındaki tutumunu yorumlayınız. Bu tutum savaşın sonucunu nasıl etkilemiştir?
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Halk, kendisi de yoksulluk içinde olmasına rağmen ordunun ihtiyaçlarını karşılamak için elindekini fedakârca paylaşmıştır. Bu destek sayesinde ordu Sakarya Meydan Muharebesi’ne hazırlanabilmiş, yiyecek, giyecek ve taşıma ihtiyacını karşılamıştır. Halkın desteği zaferin kazanılmasında belirleyici olmuştur.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Kurtuluş Savaşı’nın zor günlerinde Anadolu halkının tutumuna ilişkin bilgiler:
- Sakarya Meydan Muharebesi öncesinde çıkarılan Tekâlif-i Millîye emirleriyle halktan ordu için yiyecek, giyecek ve taşıt araçları istenmiştir.
- Halk, kendi ihtiyacı olmasına rağmen elindekini orduyla paylaşmıştır.
- Kadınlar, yaşlılar ve çocuklar cepheye cephane ve erzak taşımıştır.
Kurtuluş Savaşı yıllarında, Hatay meselesinde ve depremlerden sonra Türk toplumunun gösterdiği tutumları karşılaştırınız. Bu tutumlardaki ortak noktaları belirleyerek Türk toplumunun millî meseleler karşısındaki davranışı hakkında bir genelleme yapınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Kurtuluş Savaşı’nda halk elindekini orduyla paylaşmış, Hatay meselesinde mitinglerle devletini desteklemiş, depremlerden sonra ise yurdun her yerinden yardıma koşmuştur. Ortak noktalar: birlik ve beraberlik, fedakârlık, dayanışma ve ortak amaç için kişisel çıkarların geri planda tutulması. Genelleme: Türk toplumu millî bir mesele ya da büyük bir zorluk karşısında farklılıklarını bir kenara bırakarak birlik içinde hareket eder ve dayanışma gösterir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 7
Öncülü göster
Ali’nin bir günü:
Ali sabah Güney Kore’de üretilmiş telefonuyla Amerika merkezli bir platformda müzik dinledi. Kahvaltıda Brezilya’dan gelen kahveyi içti. Okulda Japonya’daki bir okulla çevrim içi ortak proje toplantısına katıldı. Akşam internetten Çin’de üretilmiş bir ayakkabı sipariş etti ve Kanadalı bir arkadaşıyla oyun oynadı.
Ali’nin gününden küreselleşmeye ilişkin üç örnek seçiniz. Bu örneklerden yola çıkarak küreselleşmeyi kendi cümlelerinizle tanımlayınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Örnekler: Güney Kore’de üretilmiş telefon kullanması; Japonya’daki bir okulla çevrim içi proje yapması; internetten Çin’de üretilmiş ayakkabı sipariş etmesi (Brezilya kahvesi, Kanadalı arkadaşla oyun da kabul edilir). Küreselleşme; ulaşım ve iletişim teknolojilerinin gelişmesiyle ülkeler arasındaki ekonomik, kültürel ve sosyal etkileşimin artması ve dünyanın adeta küçülmesidir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Ali’nin bir günü:
Ali sabah Güney Kore’de üretilmiş telefonuyla Amerika merkezli bir platformda müzik dinledi. Kahvaltıda Brezilya’dan gelen kahveyi içti. Okulda Japonya’daki bir okulla çevrim içi ortak proje toplantısına katıldı. Akşam internetten Çin’de üretilmiş bir ayakkabı sipariş etti ve Kanadalı bir arkadaşıyla oyun oynadı.
Küreselleşmenin insanların günlük hayatında meydana getirdiği bir olumlu ve bir olumsuz değişikliği açıklayınız.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Olumlu: İnsanlar dünyanın farklı yerlerindeki ürünlere, bilgiye ve insanlara kolayca ulaşabilir; eğitim ve iş birliği imkânları artar. Olumsuz: Yerel üreticiler büyük uluslararası şirketlerle rekabet etmekte zorlanabilir; ekran başında geçirilen sürenin artması yüz yüze ilişkileri zayıflatabilir; tüketim alışkanlıkları artabilir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Küreselleşmenin yerel kültürlere etkisine ilişkin iki görüş:
- Görüş 1: “Dünyanın her yerinde aynı hazır yiyecek zincirleri, aynı giyim markaları yaygınlaşıyor; yerel yemekler ve el sanatları unutuluyor.”
- Görüş 2: “Antep baklavası gibi yöresel ürünler Avrupa Birliği’nde coğrafi işaretle tescillendi; internet sayesinde yöresel ürünler dünyanın her yerine satılabiliyor.”
İki görüşü karşılaştırınız. Her görüş küreselleşmenin hangi etkisini öne çıkarmaktadır?
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Görüş 1 küreselleşmenin olumsuz etkisini öne çıkarır: dünyada kültürlerin birbirine benzemesi (tek tipleşme) ve yerel kültürel unsurların kaybolma tehlikesi. Görüş 2 ise olumlu etkisini öne çıkarır: yerel ürünlerin tanıtılması ve küresel pazara ulaşması. Görüşler küreselleşmenin yerel kültürler için hem tehdit hem fırsat olabileceğini gösterir.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 6
Öncülü göster
Küreselleşmenin yerel kültürlere etkisine ilişkin iki görüş:
- Görüş 1: “Dünyanın her yerinde aynı hazır yiyecek zincirleri, aynı giyim markaları yaygınlaşıyor; yerel yemekler ve el sanatları unutuluyor.”
- Görüş 2: “Antep baklavası gibi yöresel ürünler Avrupa Birliği’nde coğrafi işaretle tescillendi; internet sayesinde yöresel ürünler dünyanın her yerine satılabiliyor.”
Yaşadığınız yörenin bir yemeğinin, el sanatının ya da geleneğinin küreselleşen dünyada korunması ve tanıtılması için bir eylem planı hazırlayınız. Planınızda en az üç adım bulunsun ve her adımın küreselleşmenin hangi imkânından yararlandığını belirtiniz.
Senin cevabın
Bu cihazda kayıtlı cevabın yok. Soruyu çöz
Örnek cevap
Örnek (yöresel bir kilim dokumacılığı için): 1. Ustalarla görüşüp dokuma tekniklerini ve desenlerin anlamlarını video ile kaydetmek (dijital teknoloji). 2. Bu videoları ve fotoğrafları farklı dillerde açıklamalarla sosyal medyada paylaşmak (küresel iletişim ağları). 3. Ürünlerin internet üzerinden yurt dışına satılmasını sağlamak ve coğrafi işaret başvurusu yapmak (küresel ticaret ve uluslararası tescil). 4. Gençler için dokuma kursu düzenleyerek bilginin kuşaktan kuşağa aktarılmasını sağlamak.
Bu sorudan aldığın puan: 0 / 7