9. Sınıf OYSS Biyoloji 1. Dönem 1. Yazılı Soruları

Bir Küf Mantarının Hikâyesi

1928 yılında bakterilerle çalışan Alexander Fleming, tatilden döndüğünde bazı besi ortamlarının küf mantarıyla kirlendiğini gördü. Küfün çevresinde bakterilerin üremediği temiz bir halka dikkatini çekti. Fleming, küfün bakterileri öldüren bir madde salgıladığını düşündü ve bu maddeye penisilin adını verdi.

Penisilin ilaç olarak ancak 1940’larda yaygın biçimde üretilebildi ve milyonlarca insanın enfeksiyonlardan kurtulmasını sağladı.

Bir Küf Mantarının Hikâyesi

1928 yılında bakterilerle çalışan Alexander Fleming, tatilden döndüğünde bazı besi ortamlarının küf mantarıyla kirlendiğini gördü. Küfün çevresinde bakterilerin üremediği temiz bir halka dikkatini çekti. Fleming, küfün bakterileri öldüren bir madde salgıladığını düşündü ve bu maddeye penisilin adını verdi.

Penisilin ilaç olarak ancak 1940’larda yaygın biçimde üretilebildi ve milyonlarca insanın enfeksiyonlardan kurtulmasını sağladı.

Mikroskobun gelişimiyle ilgili bazı bilgiler:

• 1665: Robert Hooke, kendi yaptığı mikroskopla mantar dokusunda küçük odacıklar gördü ve bunlara “hücre” adını verdi.
• 1670’ler: Antonie van Leeuwenhoek, geliştirdiği mercekle bir damla suda hareket eden küçük canlıları ilk kez gözlemledi.
• 1930’lar: Elektron mikroskobu geliştirildi ve virüsler gibi çok küçük yapılar görülebildi.

Mikroskobun gelişimiyle ilgili bazı bilgiler:

• 1665: Robert Hooke, kendi yaptığı mikroskopla mantar dokusunda küçük odacıklar gördü ve bunlara “hücre” adını verdi.
• 1670’ler: Antonie van Leeuwenhoek, geliştirdiği mercekle bir damla suda hareket eden küçük canlıları ilk kez gözlemledi.
• 1930’lar: Elektron mikroskobu geliştirildi ve virüsler gibi çok küçük yapılar görülebildi.

Eskiden canlıların cansız maddelerden kendiliğinden oluştuğuna inanılıyordu. Louis Pasteur bu görüşü test etmek için bir deney yaptı:

• Et suyunu iki şişeye koydu ve iki şişeyi de kaynatarak içindeki mikroorganizmaları öldürdü.
• Birinci şişenin boynunu kuğu boynu şeklinde kıvırdı; hava girebiliyor ama tozlar ve mikroorganizmalar boyundaki kıvrımda takılıyordu.
• İkinci şişenin kıvrık boynunu kırdı.
• Günler sonra kuğu boyunlu şişedeki et suyu bozulmadı, boynu kırılan şişedeki et suyu ise bozuldu.

Eskiden canlıların cansız maddelerden kendiliğinden oluştuğuna inanılıyordu. Louis Pasteur bu görüşü test etmek için bir deney yaptı:

• Et suyunu iki şişeye koydu ve iki şişeyi de kaynatarak içindeki mikroorganizmaları öldürdü.
• Birinci şişenin boynunu kuğu boynu şeklinde kıvırdı; hava girebiliyor ama tozlar ve mikroorganizmalar boyundaki kıvrımda takılıyordu.
• İkinci şişenin kıvrık boynunu kırdı.
• Günler sonra kuğu boyunlu şişedeki et suyu bozulmadı, boynu kırılan şişedeki et suyu ise bozuldu.

Bir öğrenci “Bitkiler ışık aldıkça daha hızlı büyür.” düşüncesini test etmek için bir deney tasarlamıştır.

Bir öğrenci “Bitkiler ışık aldıkça daha hızlı büyür.” düşüncesini test etmek için bir deney tasarlamıştır.

1668’de Francesco Redi, et kurtlarının etten kendiliğinden oluştuğu görüşünü test etmek için şu deneyi yaptı:

• Üç kavanoza et parçaları koydu.
• Birinci kavanozun ağzını açık bıraktı, ikincisinin ağzını tülbentle örttü, üçüncüsünü sıkıca kapattı.
• Sinekler yalnızca açık kavanozdaki ete konabildi ve kurtçuklar yalnızca bu kavanozdaki ette görüldü.

1668’de Francesco Redi, et kurtlarının etten kendiliğinden oluştuğu görüşünü test etmek için şu deneyi yaptı:

• Üç kavanoza et parçaları koydu.
• Birinci kavanozun ağzını açık bıraktı, ikincisinin ağzını tülbentle örttü, üçüncüsünü sıkıca kapattı.
• Sinekler yalnızca açık kavanozdaki ete konabildi ve kurtçuklar yalnızca bu kavanozdaki ette görüldü.

Bilimsel bilgi türleriyle ilgili bir öğrencinin defterinde şu ifadeler yazılıdır:

• I. Bir problemin olası çözümüne dair test edilebilir önerme
• II. Pek çok deney ve gözlemle desteklenmiş, olayların nedenini açıklayan kapsamlı bilgi
• III. Doğada sürekli tekrarlanan olayları tanımlayan, çoğunlukla matematiksel ifade edilen genelleme
• Öğrencinin notu: “Bir teori yeterince kanıtlanınca kanun olur.”

Bilimsel bilgi türleriyle ilgili bir öğrencinin defterinde şu ifadeler yazılıdır:

• I. Bir problemin olası çözümüne dair test edilebilir önerme
• II. Pek çok deney ve gözlemle desteklenmiş, olayların nedenini açıklayan kapsamlı bilgi
• III. Doğada sürekli tekrarlanan olayları tanımlayan, çoğunlukla matematiksel ifade edilen genelleme
• Öğrencinin notu: “Bir teori yeterince kanıtlanınca kanun olur.”

Bir öğrenci okul bahçesinde ve laboratuvarda yaptığı gözlemleri not etmiştir.

Bir öğrenci okul bahçesinde ve laboratuvarda yaptığı gözlemleri not etmiştir.

Ayşe bir göletin kenarında yaptığı gözlemleri şöyle yazmıştır:

• “Gölette 7 kurbağa saydım.”
• “Su yeşil renkte ve suyun yüzeyinde küçük bitkiler var.”
• “Kurbağalar böcek avlıyor; bence gölette çok böcek olduğu için kurbağalar burada yaşıyor.”

Ayşe bir göletin kenarında yaptığı gözlemleri şöyle yazmıştır:

• “Gölette 7 kurbağa saydım.”
• “Su yeşil renkte ve suyun yüzeyinde küçük bitkiler var.”
• “Kurbağalar böcek avlıyor; bence gölette çok böcek olduğu için kurbağalar burada yaşıyor.”