9. Sınıf OYSS Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi 1. Dönem 1. Yazılı Soruları
Sorular OYSS biçiminde: her öncülün (metin, tablo ya da liste) altında iki açık uçlu soru var. Cevaplarını kutulara yaz; bu cihazda otomatik kaydedilir. Bitirince cevap anahtarı sayfasında kendini puanla.
Okuljet’teki sorular, cevaplar ve puanlama ölçütleri öğretmenler ya da alan uzmanları tarafından hazırlanmamıştır; MEB’in resmî soruları veya soru havuzuyla ilgisi yoktur. OYSS’nin soru biçimini tanımanız ve pratik yapmanız için hazırlanmıştır. Hata içerebilir; asıl kaynak olarak ders kitabınızı ve öğretmeninizin yönlendirmelerini esas alın.
Kur’an-ı Kerim’de insanın yaratılışıyla ilgili şöyle buyrulmaktadır:
- “Biz insanı en güzel biçimde yarattık.” (Tîn suresi, 4. ayet)
- “Andolsun, biz insanoğlunu şerefli kıldık…” (İsrâ suresi, 70. ayet)
Ayetlere göre insanın yaratılışıyla ilgili hangi özellikler vurgulanmaktadır? Açıklayınız.
Kur’an-ı Kerim’de insanın yaratılışıyla ilgili şöyle buyrulmaktadır:
- “Biz insanı en güzel biçimde yarattık.” (Tîn suresi, 4. ayet)
- “Andolsun, biz insanoğlunu şerefli kıldık…” (İsrâ suresi, 70. ayet)
İnsanın “şerefli” bir varlık olarak yaratılması, insanın kendisine ve başkalarına karşı tutumunu nasıl etkilemelidir? İkişer örnek veriniz.
İnsanın bazı özelliklerine ilişkin bilgiler:
İnsan; akıl, irade ve vicdan sahibi bir varlıktır. Kur’an’da insanın nefsine hem kötülüğe hem de iyiliğe (takvaya) yönelme yeteneğinin verildiği bildirilir (Şems suresi, 7-8. ayetler). İnsan, bu yeteneklerini nasıl kullandığından sorumludur.
Metne göre insanın hem iyiliğe hem kötülüğe yönelebilme yeteneğiyle yaratılmasının sorumlulukla ilişkisini açıklayınız.
İnsanın bazı özelliklerine ilişkin bilgiler:
İnsan; akıl, irade ve vicdan sahibi bir varlıktır. Kur’an’da insanın nefsine hem kötülüğe hem de iyiliğe (takvaya) yönelme yeteneğinin verildiği bildirilir (Şems suresi, 7-8. ayetler). İnsan, bu yeteneklerini nasıl kullandığından sorumludur.
“İnsan doğuştan iyidir; kötülükleri çevresi öğretir.” görüşünü metinden yararlanarak eleştirel bir bakışla değerlendiriniz. Görüşünüzü gerekçelendiriniz.
Bir öğrencinin yaşadığı durum:
Zeynep, sosyal medyada “Her gün limonlu su içen bir hafta içinde hiç hastalanmaz!” başlıklı bir paylaşım gördü. Paylaşımı yapan hesabın çok takipçisi vardı. Zeynep önce paylaşımı arkadaşlarına göndermeyi düşündü, sonra vazgeçti. Biyoloji öğretmenine sordu, ardından Sağlık Bakanlığının resmî kaynaklarını inceledi.
Zeynep’in doğru bilgiye ulaşmak için izlediği yolları belirleyiniz. Bu davranışı bilgiye eleştirel yaklaşım açısından değerlendiriniz.
Bir öğrencinin yaşadığı durum:
Zeynep, sosyal medyada “Her gün limonlu su içen bir hafta içinde hiç hastalanmaz!” başlıklı bir paylaşım gördü. Paylaşımı yapan hesabın çok takipçisi vardı. Zeynep önce paylaşımı arkadaşlarına göndermeyi düşündü, sonra vazgeçti. Biyoloji öğretmenine sordu, ardından Sağlık Bakanlığının resmî kaynaklarını inceledi.
İnsanın bilgiye ulaşma yollarından (duyular, akıl, vahiy, sezgi) ikisini açıklayınız. İslam’ın bilgi edinme konusunda insana yüklediği sorumluluğa bir örnek veriniz.
Kur’an-ı Kerim’de dua ile ilgili şöyle buyrulmaktadır:
- “Rabbiniz şöyle buyurdu: Bana dua edin, size karşılık vereyim…” (Mü’min suresi, 60. ayet)
- “Kullarım sana beni sorduklarında (söyle onlara): Ben çok yakınım. Bana dua edenin duasına karşılık veririm…” (Bakara suresi, 186. ayet)
Ayetlere göre Allah (cc) ile insan arasındaki ilişkinin özelliği nedir? Duanın bu ilişkideki yerini açıklayınız.
Kur’an-ı Kerim’de dua ile ilgili şöyle buyrulmaktadır:
- “Rabbiniz şöyle buyurdu: Bana dua edin, size karşılık vereyim…” (Mü’min suresi, 60. ayet)
- “Kullarım sana beni sorduklarında (söyle onlara): Ben çok yakınım. Bana dua edenin duasına karşılık veririm…” (Bakara suresi, 186. ayet)
Duanın yalnızca sözle değil davranışla da yapılabileceği söylenir (fiilî dua). Bu ifadeyi bir örnekle açıklayınız. Sınava hazırlanan bir öğrencinin hem sözlü hem fiilî duasının nasıl olması gerektiğini yazınız.
İslam’daki bazı ibadetler:
| İbadet | Özelliği |
|---|---|
| Namaz | Bedenle yapılan, günde beş vakit tekrarlanan ibadet |
| Oruç | Bedenle yapılan, Ramazan ayında tutulan ibadet |
| Zekât | Malla yapılan, zenginin malının bir kısmını ihtiyaç sahiplerine vermesi |
| Hac | Hem malla hem bedenle yapılan, gücü yetenin ömründe bir kez yaptığı ibadet |
Tablodaki ibadetleri “bedenle yapılan”, “malla yapılan” ve “hem bedenle hem malla yapılan” olarak sınıflandırınız.
İslam’daki bazı ibadetler:
| İbadet | Özelliği |
|---|---|
| Namaz | Bedenle yapılan, günde beş vakit tekrarlanan ibadet |
| Oruç | Bedenle yapılan, Ramazan ayında tutulan ibadet |
| Zekât | Malla yapılan, zenginin malının bir kısmını ihtiyaç sahiplerine vermesi |
| Hac | Hem malla hem bedenle yapılan, gücü yetenin ömründe bir kez yaptığı ibadet |
İbadetlerin insanın Allah ile iletişiminin yanı sıra toplumsal hayata da katkı sağladığını iki ibadet üzerinden açıklayınız.
Rum suresi 17-18. ayetlerin anlamı (özet):
Akşama ve sabaha girdiğiniz vakitlerde Allah’ı tesbih edin (O’nu her türlü eksiklikten uzak tutarak anın). Göklerde ve yerde hamd (övgü) O’na aittir; günün sonunda ve öğle vaktine girdiğinizde de O’nu tesbih edin.
Rum suresi 17-18. ayetlerde Allah’ı (cc) anmak için hangi vakitlere işaret edilmektedir? Bu ayetlerin ibadet ve zaman arasındaki ilişkiye dair mesajını açıklayınız.
Rum suresi 17-18. ayetlerin anlamı (özet):
Akşama ve sabaha girdiğiniz vakitlerde Allah’ı tesbih edin (O’nu her türlü eksiklikten uzak tutarak anın). Göklerde ve yerde hamd (övgü) O’na aittir; günün sonunda ve öğle vaktine girdiğinizde de O’nu tesbih edin.
Bir ayetin mesajını doğru anlamak için hangi temel kaynaklara başvurulmalıdır? Bu kaynakların her birinin ayetin anlaşılmasına katkısını açıklayınız.
Rum suresi 19-27. ayetlerin anlamı (özet):
- Allah ölüden diriyi çıkarır, diriden ölüyü çıkarır; ölü toprağa hayat verir.
- Sizi topraktan yaratması O’nun varlığının delillerindendir.
- Size kendi türünüzden eşler yaratması ve aranıza sevgi ve merhamet koyması da O’nun delillerindendir.
- Göklerin ve yerin yaratılması, dillerinizin ve renklerinizin farklı olması da O’nun delillerindendir.
- Gece ve gündüz uyumanız, O’nun lütfundan rızık aramanız da O’nun delillerindendir.
- Size korku ve ümit veren şimşeği göstermesi, gökten su indirip ölü toprağı diriltmesi de O’nun delillerindendir.
- Yaratmayı başlatan, sonra onu tekrarlayan O’dur ve bu O’na daha kolaydır.
Rum suresinin 19-27. ayetlerinde Allah’ın (cc) varlığının delili olarak gösterilen olaylardan üçünü yazınız.
Rum suresi 19-27. ayetlerin anlamı (özet):
- Allah ölüden diriyi çıkarır, diriden ölüyü çıkarır; ölü toprağa hayat verir.
- Sizi topraktan yaratması O’nun varlığının delillerindendir.
- Size kendi türünüzden eşler yaratması ve aranıza sevgi ve merhamet koyması da O’nun delillerindendir.
- Göklerin ve yerin yaratılması, dillerinizin ve renklerinizin farklı olması da O’nun delillerindendir.
- Gece ve gündüz uyumanız, O’nun lütfundan rızık aramanız da O’nun delillerindendir.
- Size korku ve ümit veren şimşeği göstermesi, gökten su indirip ölü toprağı diriltmesi de O’nun delillerindendir.
- Yaratmayı başlatan, sonra onu tekrarlayan O’dur ve bu O’na daha kolaydır.
Ayetlerde “dillerinizin ve renklerinizin farklı olması” Allah’ın varlığının delillerinden sayılmıştır. Bu ifade insanlar arasındaki farklılıklara nasıl bakmamız gerektiği konusunda ne mesaj verir? Günümüzle ilişkilendirerek açıklayınız.
İmanın mahiyetine ilişkin bilgi:
Sözlükte “güvenmek, inanmak, doğrulamak” anlamlarına gelen iman, Hz. Muhammed’in (sav) Allah’tan getirdiği temel esasları kalp ile tasdik etmek ve bunu dil ile ikrar etmektir. İman; Allah’a, meleklere, kitaplara, peygamberlere, ahiret gününe ve kadere inanmayı kapsar. İman insanın içinde yalnızca bir bilgi olarak kalmaz; davranışlarına, ibadetlerine ve ahlakına yansır.
Metne göre imanın tanımını yazınız. İmanın “kalp ile tasdik” ve “dil ile ikrar” boyutlarını açıklayınız.
İmanın mahiyetine ilişkin bilgi:
Sözlükte “güvenmek, inanmak, doğrulamak” anlamlarına gelen iman, Hz. Muhammed’in (sav) Allah’tan getirdiği temel esasları kalp ile tasdik etmek ve bunu dil ile ikrar etmektir. İman; Allah’a, meleklere, kitaplara, peygamberlere, ahiret gününe ve kadere inanmayı kapsar. İman insanın içinde yalnızca bir bilgi olarak kalmaz; davranışlarına, ibadetlerine ve ahlakına yansır.
“İman insanın içinde yalnızca bir bilgi olarak kalmaz; davranışlarına, ibadetlerine ve ahlakına yansır.” ifadesini iman esaslarından ikisini örnek vererek açıklayınız.
Sınavı bitirdin mi?
Cevap anahtarı ayrı sayfada. Orada kendi cevabınla örnek cevabı yan yana görür, ölçütleri işaretleyerek puanını hesaplarsın.
9. Sınıf Din Kültürü ve Ahlak Bilgisi 1. Dönem 1. Yazılı senaryoları
Okulundaki zümre bu senaryolardan birini seçer ve sınavdan önce duyurur. Senaryonu öğrenince hangi konudan kaç soru geleceğini aşağıdaki tablodan görebilirsin.
| Öğrenme çıktısı | S1 | S2 | S3 | S4 | S5 |
|---|---|---|---|---|---|
| DKAB.9.1.1 İnsanın yaratılışını ve özelliklerini ayetlerden hareketle müşahede edebilme | 1 | 2 | 1 | 2 | 2 |
| DKAB.9.1.2 İnsanın doğruyu arayan bir varlık olarak bilgiye ulaşma yolları hakkında eleştirel düşünebilme | 1 | 1 | 2 | 2 | 2 |
| DKAB.9.1.3 Allah (cc) ile iletişimin ibadet ve dua ile sağlandığını yansıtabilme | 2 | 2 | 2 | 2 | 2 |
| DKAB.9.1.4 Rum suresinin 17-27. ayetlerinin mesajlarını anlamada temel kaynakları kullanabilme | 1 | 1 | 1 | – | 1 |
| DKAB.9.2.1 İmanın mahiyetini müşahede edebilme | 1 | 1 | – | – | – |
| Toplam soru | 6 | 7 | 6 | 6 | 7 |
S1, S2… senaryoları gösterir; hücredeki sayı o senaryoda o çıktıdan kaç soru geleceğidir. Kaynak: MEB ÖDSGM 2026-2027 1. Dönem Konu-Soru Dağılım Tabloları. İliniz farklı bir tablo belirlemiş olabilir; okulunuzun duyurusunu esas alın.
Bu deneme sınavındaki öğrenme çıktıları
Deneme sınavındaki soruların hangi öğrenme çıktılarına ait olduğunu ve kaç puan değerinde olduğunu gösterir.
| Kod | Öğrenme çıktısı | Sorular | Puan |
|---|---|---|---|
| DKAB.9.1.1 | İnsanın yaratılışını ve özelliklerini ayetlerden hareketle müşahede edebilme | 1, 2, 3 | 18 |
| DKAB.9.1.2 | İnsanın doğruyu arayan bir varlık olarak bilgiye ulaşma yolları hakkında eleştirel düşünebilme | 4, 5, 6 | 19 |
| DKAB.9.1.3 | Allah (cc) ile iletişimin ibadet ve dua ile sağlandığını yansıtabilme | 7, 8, 9, 10, 11 | 31 |
| DKAB.9.1.4 | Rum suresinin 17-27. ayetlerinin mesajlarını anlamada temel kaynakları kullanabilme | 12, 13, 14 | 19 |
| DKAB.9.2.1 | İmanın mahiyetini müşahede edebilme | 15, 16 | 13 |
9. Sınıf 1. Dönem 1. Yazılı: diğer dersler
Sınava hazırlık rehberleri
- OYSS Nedir? Ortak Yazılı Sınav Sistemi Rehberi · OYSS’nin tanımı, amacı, kapsamı, soru hazırlama süreci ve puanlama.
- OYSS Sınav Takvimi 2026-2027 · 1. dönem 1. yazılıların ders ders tarihleri ve mazeret sınavları.
- OYSS Senaryoları ve Konu-Soru Dağılım Tablosu · Senaryonun ne olduğu, kimin seçtiği ve sınava nasıl hazırlanılacağı.
- Açık Uçlu Soru Nasıl Cevaplanır? · Puanlama anahtarına göre tam puanlık cevap yazmanın 5 adımı.
- Veliler İçin OYSS Rehberi · Velilerin bilmesi gerekenler, karnenin okunması ve evde destek önerileri.